Naestievåarhkoe

Naestievåarhkoe

Naestievåarhkosne medtie 1200 tihtelh, mah leah saemien tsiehkiej bïjre jallh leah tjaalasovveme aktene dejstie saemien gïelijste. Jeanatjommes dejstie tihtelijstie lea vielie goh 100 jaepien båeries.

Våarhkosne antikvarijes, sveekes, båarasåbpoe jïh vyörtegs gærjah jïh tjaalaldahkh, jïh såemies kaarhth bååstede jaapan 1669. Lissine såemies tihtelh dejstie minngemes 100 jaepijste mah sjïere aarvoem utnieh.

Daelie aadtjen våarhkoem gïehtjedamme jïh gaajhkh tihtelh leah registreradamme gærjagåetiesysteemesne. Gåarede dan åvteste dej mietie syökedh seammalaakan goh jeatjah tjaatsegi mietie syökoe.

Doh jeanatjommes tjaatsegh naestievåarhkosne låhkoeh utnieh magasijnesne mejtie gåarede löönedh, men låhkoeh naestievåarhkosne eah gåaredh löönedh. Maahta muvhti veajkoej dejtie veedtjedh jïh lohkedh gærjagåetesne.

Bæjhkoehtimmieh naestievåarhkosne leah naemhtie daelie:

  • Ovrehte10 tihtelh 1600-låhkoste
  • 80 tihtelh 1700-låhkoste
  • 430 tihtelh fra 1800-låhkoste

Dejstie båarasommes gærjijste våarhkosne maahta neebnedh Manuale Lapponicum maam Olaus Stepani Graan (Stuehkie 1669) lea tjaaleme jïh Lapponia maam Johannes Schefferus lea tjaaleme, jieniebinie låhkojne 1674 raejeste jïh åvtese.