Jienastus riektá sámediggeválgan

Jus galga máhttet jienastit sámediggeválgan, da li guokta ævto ma hæhttu liehket dievdedum (sámeláhka § 2-5): 

  1. Hæhttu liehket tjáledum Sámedikke jienastuslåhkuj. 
  2. Dån hæhttu adnet jienastimriektáv suohkanstivrraválgan válggabijran.

Tjáledibme sámedikke jienastuslåhkuj 

Jus dujna galggá liehket jienastimriektá sámediggeválgan hæhttu liehket tjáledum sámedikke jienastuslåhkuj, dat ækto guosská váni gehtjak jus la vuona jali ålggorijka viesát. 

Gå tjáleda ietjat hæhttu hæhttu duodastusáv vaddet jut dån dåbdå ietjat sábmen ja ju dån ienni aná sámegielav sijddagiellan jali la adnám æjgádit, áhkojt ja ádjájt, jali máttaráhkojt jali máttarádjájt sámegielajn sijddagiellan jali jut dån la mánná persåvnnåj gudi la læhkám tjáledum jienastuslågon. 

Gatjálvis tjáleduvvat Sámedikke jienastuslåhkuj hæhttu boahtet Sámediggáj åvddål biehtsemáno 30. b. válggajage, jus galga máhttet jienastit válgan.

Jienastimriektá suohkan stivrraválggaj

Jienastimriektá suohkanstivrraválggaj hiebaduvvá válggalága § 2-2 milta. 

Dajda gudi li vuona stáhtaviesáda merkaj jut da li dævddám 18 jage, jali galggi dievdde 18 jage åvddål válggajahke l nåhkåm, adni jienastimriektáv, jus da li jali lij læhkám álmmuktjáledum Vuonan. 

Ålggorijka stáhtaviesádijda

Addnij jienastimriektáv jus li dævddám 18 jage jali dievddi 18 jage åvddål válggajahke la nåhkåm ja;

  1. la læhkám álmmukregistreriduvvam Vuonan gålmmå maŋemus jagijt åvddål válggabiejve jali 
  2. la stáhtaviesáda ietjá nuorttalasj rijkan ja la læhkám álmmukregistreriduvvam årrom sajijn vuonan maŋemusát biehtsemáno 30. b. rájes válggajagen.

Dårvvoåhttse ja persåvnå gænna la dårvvo

Dårvvoåhttse ja persåvnå gænna la dårvvo máhtti gåhttjot ietjas tjáleduvvam Sámedikke jienastuslågon, ælla gájbbádusá sierra stáhtaviesáttjáledibmáj dåhkkidittjat jienastuslågon. 

Oattjotjit jienastuslågov hæhttu ållidit gájbbádusáv jienastusriektáj suohkanstivrraválgan. Dat jut jus ij la nuorttalasjrijka stáhtaviesát, hæhttu liehket álmmuktjáledum årromsajijn Vuonarijkan da gålmmå maŋemus jage åvddål válggabiejve. Álmmukregistrerimlága milta § 4-1, la oajvvenjuolgadus jut årro Vuonarijkan jus la loabálasj viesát Vuona suohkanin binnemusát guhtta máno. 

Åbbålattjat jienastime birra

Juohkkahattjan la riektá jienastit Sámediggeválgan. Jienastibme ij galga guoradaláduvvat válggahuodnahin. Jus dujna ij la jienastimriektá galggá jienastibme hilgoduvvat gå lågåduvvá. 

Gåktu máhtá guoradallat jus dujna l jienastimriektá válgan

Juohkka suohkanin gånnå ulmutja li tjáledum Sámedikke jienastimlågon biedji jienastimlågov almulasj dárkástussaj, dát tjuovvu válgganjuolgadusáv Sámediggeválggaj § 8.  

Jienastuslåhko biejaduvvá almulasj dárkástussaj snjilltjamáno gassko rájes ja gitta válggabæjvváj. Jienastuslågon li gájkka da gudi addnij jienastusriektáv suohkanin. Suohkan almot gånnå jienastuslåhko la almulasj dárkástussaj, ja juohkkahasj gudi sihtá máhttá låhkåt jienastuslågov. Jus ij gávna ietjat namáv jienastuslågon, jali jus duv mielas li boastovuoda, máhtá diededit dav Sámediggáj dánna:

Diededa boastovuodajt Sámedikke jienastimlågon

Juohkemboalo