Sámediggeráđđi lea hui duhtavaš Davviriikkalaš ráđi mearrádussii guhkesáiggi ja einnostahtti ruhtadeami birra, mii lea dehálaš signála sámegielaid dáfus.
Maren Benedicte Nystad Storslett
Ørjan Marakatt Bertelsen
– Einnostahtti ruhtadeapmi ja buorit ekonomalaš rámmat leat mearrideaddji dehálaččat vai Sámi Giellagáldu sáhttá doaimmahit iežas dehálaš barggu sámegielaid ovddas. Danne lea hui buorre go Davviriikkaid ráđđi váldá dán ovddasvástádusa duođas, ja čielgasit deattuha ahte lea dárbu guhkesáiggi ja oktasaš ruhtadančovdosii, dadjá sámediggeráđđi Maren Benedicte Nystad Storslett (NSR).
Sámi Giellagáldus lea guovddáš doaibma sámegielaid nannemis, ovddideamis ja normeremis. Sámegielat hubmojuvvojit iešguđet riikkain, ja danne ii sáhte oktage riika akto gozihit dán doaimma. Orgána earret eará ovddida terminologiija, normere giela, lágida ovttasbarggu riikkaid gaskkas ja doarju sámegielaid almmolaš geavaheami.
Ruhtadeapmi oanehis áigái sáhttá dagahit giellabarggu ovdii
Sámi Giellagáldu guovddáš doaibma lea dehálaš, dattetge lea ruhtadeapmi dán rádjai leamaš gaskaboddosaš čoavddusin, prošeaktavuđot doarjagat ja sierra ruhtadeamit davviriikkain. Davviriikkaid ráđđi oaivvilda ahte dálá ortnet hehtte guhkesáiggi plánema, gelbbolašvuođaloktema ja gielaid ceavzilis ealáskahttima.
Davviriikkaid ráđđi seammás deattuha iežas erenoamáš ovddasvástádusa ovddidit davviriikkalaš ovttasbarggu, kultuvrralaš máŋggabealatvuođa ja álgoálbmotvuoigatvuođaid.
Sihkkarastá sámegielaid ovdáneami
Ođđa oktasaš davviriikkalaš ruhtadanmodealla addá Sámi Giellagáldui eanet einnostahtti rámmaid ja buoret eavttuid ovddidit iežaset barggu.
Guhkesáigásaš ja einnostahtti ruhtadeapmi ii dušše sihkkaraste dálá guovddášbargguid, muhto maiddái addá vejolašvuođa váldit eanet ja stuorát bargguid mat gusket kvalitehtasihkkarastimii, terminologiijaovdánahttimii ja sámegielaid normeremii.
Lea stuorra dárbu ahte Sámi Giellagáldu galgá sáhttit doaibmat aktiiva ovttasbargoguoibmin almmolaš ja priváhta aktevrraide. Nannejuvvon ja stabiila rámmaiguin sáhttá ásahus váikkuhit dárkileappot čuovvuleami ja kvalitehtasihkkarastit sámegielat bálvalusaid ja digitála reaidduid, nu ahte sámegielat nannejuvvojit ealli ja doaibmi giellan buot servodatsurggiin.