Máŋga doaibmabiju galget nannet nuortalaš giela, kultuvrra ja ovttasbarggu boahtteáigái

Nuortalašsámi kulturjagis 2026 doarju sámediggeráđđi máŋga doaibmabiju nannen dihtii giela ja kultuvrra riikarájáid rastá. Guovtti ođđa leairra ja govda jorbabeavdeságastallama bokte Njávdámis galget hábmejuvvot guhkes áiggi strategiijat lagat nuortalašsámi ovttasbargui.

Sámediggeráđđi juolluda 200 000 ruvnno Mátta-Várjjaga gildii guovtti nuortalašgiel leairra čađaheapmái. Juolludeapmi addojuvvo doarjjaortnegis Regionála ovddidanprošeavttat. 

Oassi ovttasbarggus riikarájáid rastá

Prošeakta Nuortalaš dálve- ja geasseleaira 2026 lea mielde Interreg Aurora-prošeavttas "Oummu rââst raaj - People cross the borders", man ulbmilin lea seailluhit ja nannet nuortalaš giela ja kultuvrra Norgga ja Suoma ovttasbarggu bokte.

Paul Bendikk Jåma Árvu/Sametinget

Dat guokte leairra - dálveleaira ja geasseleaira - galget lágiduvvot Anáris Suoma bealde, ja dat galget addit nuortalaččaide Norgga bealde vejolašvuođa searvat ealli kultuvrralaš searvevuhtii. Prográmmas lea giellaoahpahus, árbevirolaš duodji, muitalanárbevierut, musihkka, borramušárbevierut ja luondduvuđot doaimmat mat speadjalastet nuortalaš eallinvuogi. Seammás galget leairrat doaibmat deaivvadanbáikin buolvvaid gaskkas, gos máhttu gaskkustuvvo ja identitehta nannejuvvo.

– Prošeakta lea deaŧalaš veahkki seailluhit áitojuvvon álgoálbmotgiela ja hearkkes kultuvrra, ja bistevaš, rájáhis nuortalaš fierpmádaga huksemii. Seammás dat bidjá vuođu nannoset nuortalašsámi fierpmádahkii riikkarájáid rastá. Dát lea hui deaŧalaš sihke oainnusmahttimii ja gullevašvuhtii, dadjá sámediggeráđđi Paul Bendik Jåma (NSR).

Nuortalašsámi kulturjahki 2026

Jahki 2026 lea válljejuvvon nuortalašsámi kulturjahkin. Čalmmusteapmi lea seamma jagi go lea gollan 200 jagi dan rájes rádji gaskal Norgga ja Ruošša gessojuvvui, mas ledje stuorra váikkuhusat nuortalaččaide. Kulturjahki galgá loktet ovdan nuortalaš giela, historjjá ja kultuvrra báikkálaččat, regiovnnalaččat ja našuvnnalaččat. 

Sámediggeráđđi evttoha reviderejuvvon bušeahtas ahte Ä´vv Saa´mi mu´zei oažžu ovddasvástádusa ávvučalmmusteamis ja kulturjagi oktiiordnemis. 

Maren Benedicte Nystad Storslett Árvu/Sametinget

Sámediggi lea maŋimus jagiid nannen áŋgiruššama nuortalaš giela ja kultuvrra ovddas Norggas.

– Bargu maid dál dahkat lea hui deaŧalaš giellaealáskahttimii ja dasa ahte eanebut besset fas geavahišgoahtit giela, dadjá sámediggeráđđi Maren Benedicte Nystad Storslett (NSR).

Ságastallan nuortalaš giela ja kultuvrra boahtteáiggi birra

Nuortalaš giela ja kultuvrra boahtteáigi lea maid fáddán jorbabeavdeságastallamis, initiatiiva man earret eará Sámediggi lea vuolggahan. Dat dollojuvvo Njávdámis borgemánus, ja lea rabas buot nuortalaččaide, ja bovdejuvvon gussiide.

Dáhpáhus čohkke Norgga ja Suoma beale sámedikkiid ovddasteddjiid, suohkaniid, báikkálašservodaga, kulturaktevrraid ja áššedovdiid. Ulbmil lea digaštallat guhkesáiggi strategiijaid nuortalaš giela ja kultuvrra ovddideapmái.

Čoahkkimis ovdanbuktojuvvo earret eará plána nuortalaš giella- ja kulturguovddáža vuođđudeapmái. Plána fokusere erenoamážit ovttasbargui riikkarájiid rastá, vejolaš doaibmamálliide ja doaibmabijuide mat nannejit giela ja kultuvrra guhkit áiggi vuollái, sihke Norggas ja Suomas.

Juogadanboalut